Supermasywna czarna dziura we wczesnym wszechświecie szybko przybiera na wadze

26 września 2025, 15:12

W dobie niezmiennie ciekawych odkryć, szczególnie związanych z JWST, wracamy do fundamentalnych pytań dotyczących początków Wszechświata. W odległości 12,8 miliardów lat świetlnych od Ziemi znajduje się czarna dziura o masie około miliarda mas Słońca. Powstała zatem w czasie krótszym niż miliard lat po Wielkim Wybuchu. Dziurę odkryto przed dwoma laty, a dzięki teleskopowi Chandra wiemy, że zasila ona kwazar RACS J0320-35. Chandra pozwolił też stwierdzić, że czarna dziura rośnie w rekordowo szybkim tempie.



Niegroźna galareta, a nie tyranozaur

22 sierpnia 2008, 10:09

Olbrzymia 495-kg samica kałamarnicy, schwytana w zeszłym roku przez przypadek w sieć rybacką w wodach Antarktyki, nie była, jak pierwotnie sądzono, agresywnym potworem, ale ospałą maszyną do rozmnażania z poważną nadwagą.


Jak porozmawiać z Obcym? Historia komunikacji z innymi światami

18 lutego 2026, 09:58

Ponad 50 lat temu, 16 listopada 1974 roku, wysłano słynną wiadomość z Arecibo – skierowany w przestrzeń kosmiczną przekaz radiowy, w którym zawarto podstawowe informacje o ludzkości i Ziemi. Jednak pomysły, jak skontaktować się z istotami pozaziemskimi zaczęły powstawać już na początku XIX wieku. A jeszcze wcześniej rozważano istnienie takich istot.Już Demokryt (V w. p.n.e.) i Epikur (IV w. p.n.e.) rozważali istnienie innych zamieszkanych światów. O takiej możliwości wspominali też Lukrecjusz czy Plutarch, a Lukian z Samosaty w II wieku napisał satyrę, w której mieszkańcy Księżyca i Słońca walczyli o prawo do kolonizacji Wenus.


Mózg nie zapomina mapy ciała

10 października 2008, 08:15

Pięćdziesięciosześcioletni David F. Savage kilkadziesiąt lat temu stracił dominującą prawą rękę podczas obsługi prasy mechanicznej. Od 35 posługiwał się protezą, mimo to po przeszczepie odzyskał częściowo czucie (Current Biology).


Podziemny gigant. Grzybnia AM jest setki milionów razy dłuższa niż odległość Ziemia-Słońce

15 czerwca 2026, 09:20

Pod naszymi stopami rozciąga się struktura o rozmiarach trudnych do wyobrażenia: sieć mikoryzowych grzybni o łącznej długości około 110 biliardów kilometrów – to dystans 735 milionów razy większy niż odległość Ziemi od Słońca. O rozmiarach tej niezwykłej sieci poinformował na łamach Science międzynarodowy zespół naukowców, w tym badaczy z Vrije Universiteit, Jet Propulsion Laboratory, Society for the Protection of Underground Networks (SPUN) i instytutu AMOLF w Amsterdamie. W jego skład wchodzili, między innymi, Justin D. Stewart, Corentin Bisot, Rachel I. M. Cargill, Stuart West oraz E. Toby Kiers.


Zdusić cukrzycę w zalążku

3 grudnia 2008, 00:07

Nowy typ terapii cukrzycy typu I przechodzi obecnie testy kliniczne w kilku krajach. Leczenie trwale uderza w przyczynę choroby, jaką jest atak układu immunologicznego na zlokalizowane w trzustce komórki wytwarzające insulinę.


iPhone© shapeshift

iPhone jak Nintendo DS i PSP?

8 stycznia 2009, 12:02

Jak donosi TG Daily, jutro na targach CES 2009, firma Imagination Technologies pokaże swój nowy układ graficzny PowerVR SGX543. To pierwszy w historii przedsiębiorstwa wielordzeniowy GPU, który może pracować jako GPGPU (general purpose graphic processing unit - procesor graficzny ogólnego przeznaczenia).


Ulepszony ORB

16 lutego 2009, 12:37

NEC informuje o dokonaniu przełomu w technologii ogniw ORB (organic radical battery). ORB to elastyczne baterie, które przypominają urządzenie litowo-jonowe, jednak nie zawierają szkodliwych dla środowiska pierwiastków (np. kobaltu czy litu), a wykorzystują organiczny składnik PTMA. Zalety ORB to również ich niewielkie rozmiary i krótki czas ładowania.


HIV© microbiologybytes.wordpress.com

Niewidoczny, lecz niewydajny

14 kwietnia 2009, 10:05

Dla wielu wirusów mutacja to jedyny sposób na uniknięcie odpowiedzi immunologicznej gospodarza. W przypadku HIV zjawisko to przybiera wyjątkowo interesujący charakter - ukrycie się przed reakcją układu odpornościowego gospodarza osłabia jego zdolność do replikacji, lecz proces ten... szybko odwraca się po przeniesieniu do ciała bardziej podatnego człowieka.


Komórki jednak szkodzą

3 czerwca 2009, 10:23

Telefony komórkowe miały powodować raka lub bezpłodność, jednak dotychczas brak dowodów na to, że stwarzają tego typu zagrożenie. Jest jednak coraz więcej doniesień o innym schorzeniu związanym z używaniem komórek.


Jubileusz 75-lecia Polskiej Akademii Nauk